Durf jij je eigen weg te gaan?
Onderwijs-App van start

Onderwijs-App van start

23 februari 2016

Het CEPM-project Leren met aandacht is gestart met de bouw van een onderwijs-App. In dit project participeren Pedagogische Hogeschool De Kempel, Hogeschool VIAA en de congregatie Zusters Franciscanessen.

Vorig jaar heeft de projectgroep een concept bedacht om de ontwikkeling van beroeps-identiteit vorm te geven met behulp van de vijf Franciscaanse levensvragen. Daarbij heeft deze projectgroep gekozen voor de bouw van een eigentijds middel: een App. Deze App maakt het met behulp van de mobiele telefoon mogelijk dat studenten (en docenten) aan de hand van hun dagelijkse ervaringenop alle mogelijke momenten van de dag overwegingen maken over hun eigen opvattingen, overtuigingen en gedrag . Om zo indringend en gericht voeding te geven aan de ontwikkeling van hun professionele identiteit.

Naar verwachting wordt deze App vóór de zomervakantie nog door studenten getest en zal deze in het komende schooljaar 2016/2017 operationeel zijn.

Zusters in de klas

Zusters in de klas

De zusters Franciscanessen worden nog regelmatig gevraagd om op school te vertellen over het kloosterleven en De Weg van Franciscus. Zuster Charlotte bezocht groep vier van de Tillianderschool in Tilburg en vertelt: "Van het museum had ik de drie poppen, 'n koord met drie knopen, een rozenkrans, verschillende sluiers, een hulsel en nog wat andere spulletjes meegekregen. Daarmee ben ik in de klas aan de slag gegaan."

zusters_voor_de_klas.jpg

Enthousiast

"De kinderen stelden veel vragen. Of we wel eens straf kregen en of we wel mochten hollen. Ik vertelde dat ik een keer heel hard de trap op was gerend en toen aan de trapleuning ben blijven haken. Ze konden er om lachen. Op mijn vraag of iemand aangekleed wilde worden met een sluier, kwamen er genoeg vingers. Ze vonden het prachtig. Later hoorde ik van een van de moeders dat haar dochter heel enthousiast was over de dingen die ik had laten zien en had verteld."

"Tot slot gaf ik alle kinderen een plaatje van Franciscus waar hij tot de vogels spreekt. Toen ik vroeg of ze wisten waarom hij dat deed, gaf een kind het antwoord dat Franciscus veel van dieren hield. Een meisje zei dat hij tot de vogels sprak, omdat de mensen niet naar hem luisterden. Inspirerende antwoorden. Als dank kreeg ik een boekwerk met 29 tekeningen over Franciscus die de kinderen zelf hadden gemaakt."

Oog voor een ander: Voedselbank Best

Oog voor een ander: Voedselbank Best

‘We werken vanuit de praktijk, niet de theorie’

Sinds de oprichting van de Voedselbank Best en Oirschot in 2004, blijft het aantal klanten groeien. Frans van Rosendaal en Jan van Loenhout hebben er hun handen vol aan. “Er komen hier mensen die niet meer weten hoe ze blij moeten zijn.”

Jullie hebben een heel leven hard gewerkt. Waarom dan nu nog zoveel energie steken in de Voedselbank?
Jan: “Niets doen heb ik negen maanden volgehouden. Ik had vrijwilligerswerk kunnen doen bij de tennisclub, maar toen ik een artikel las over de Voedselbank, wilde ik mensen helpen die het slechter hebben dan ik. Het heeft me zo aangegrepen dat niks me teveel is. Er gaat heel wat tijd in zitten.”

Frans: “Toen ik nog maar kort bij de Belastingdienst werkte moest ik mede beslissen over, uitstel, beslaglegging en uitverkopen. Daar maakte ik voor het eerst kennis met financiële problemen die bij diverse mensen speelden. Het voelde onrechtvaardig dat wij, jonge mensen zonder levenservaring, dit moesten beslissen. Ik zat ook al op jonge leeftijd in het kerkbestuur en bij de diaconie (zij die zich inzetten voor hulpbehoevenden). Toen onze pastor later aan mijn vrouw en mij vroeg om arme mensen te ondersteunen in hun levensonderhoud, hebben we naar het voorbeeld van de Voedselbank in Helmond gekeken en zijn we in Best een Voedselbank gestart.”

Wat hebben jullie van de werkzaamheden bij de Voedselbank geleerd?
Jan: “Hoe groot de problemen zijn waarin mensen terechtkomen, daar had ik geen idee van. Ik doe de intake, dan bekijk je bankgegevens van de afgelopen drie maanden. Daar haal je heel veel uit. Schulden zijn vaak iemands eigen schuld, maar je moet begrip tonen en je inleven. Eerst het vertrouwen winnen, dan kom je later verder.”

Frans: “We helpen mensen ongeacht de reden dat ze in de problemen zitten. Ik merk dat veel mensen tussen wal en schip zijn gevallen en van het kastje naar de muur worden gestuurd. Het is allemaal niet zo goed geregeld als politici ons willen doen geloven.”

Jan: “Het begint al met hoe de meeste brieven zijn geschreven. Als onze klanten de eerste zin niet snappen, lezen ze de brief niet uit. Met alle gevolgen van dien.”

Frans: “De theorie van veel mensen is: Voedselbanken zijn helemaal niet nodig, want ze krijgen toch een uitkering? Dat is de theorie. De praktijk is dat de overheid wel over de hoogte van de uitkeringen beslist maar niet in de hand heeft hoe die uitkering wordt uitgegeven. Ziektes, scheidingen, schulden… En dan zijn er vaak ook nog meerdere problemen tegelijkertijd.”

Iedere week helpen jullie zo’n honderd gezinnen. Wat heeft jullie geraakt?
Frans: “Er zijn veel meer mensen met complexe problemen dan ik dacht. Neem vechtscheidingen of vaders die in de gevangenis zitten en daardoor niet voor hun gezin kunnen zorgen.”
Jan: “Dit leed gaat zo diep, dat mensen vergeten hoe ze blij kunnen zijn. Mensen zijn zo verbitterd geraakt dat ze vergeten je te bedanken.”

Wat geeft jullie dan de kracht om door te gaan?
Jan: “We hebben eens een keer via een anonieme gever een klein geldbedrag aan al onze klanten kunnen geven om de mensen zelf weer eens iets te laten kiezen bij het kopen. We waren met stomheid geslagen hoe mensen reageerden. Sommigen barstten in huilen uit, anderen juichten en weer anderen wisten niet hoe ze moesten reageren, omdat ze al zo lang niet meer blij waren geweest.”
Frans: “We krijgen veel hulp van organisaties en particulieren. We staan er niet alleen voor. Ook dat geeft je de kracht om door te gaan.”

Hoe heeft jullie dit persoonlijk veranderd?
Jan: “Ik ben minder rechtlijnig geworden. Vroeger was er maar één waarheid: de mijne. Door dit werk heb ik geleerd dat er meerdere kanten zijn. En ook: als ik een mooie tv zie die ik kan kopen, weet ik dat dat niet voor iedereen vanzelfsprekend is.”

Frans: “Ik realiseer me dat er een grote groep mensen bestaat waar de doorsnee Nederlander niet van weet. We moeten die mensen helpen op grond van praktijk in plaats van theorie. Het werken voor de Voedselbank kost zeker tijd, maar voor mij is dat geen opgave. Het geeft me meer plezier dan dat het me aan energie kost.”

Wat moet er nog anders?
Frans: “Velen van onze vrijwilligers zijn ver boven de vijftig. De oudste vrijwilliger is 77. We moeten ook jongere vrijwilligers/sters laten instromen, want anders zitten we dadelijk met heel wat ervaren mensen minder.”

Oog voor een ander: Stichting Leergeld

Oog voor een ander: Stichting Leergeld

‘Wat je hebt, is niet vanzelfsprekend’

Kinderen moeten mee kunnen doen, vindt Gaby van den Biggelaar. Als directeur van Leergeld Nederland strijdt ze ervoor dat kinderen niet de dupe worden als gezinnen in financiële problemen komen. “Met een heel klein beetje kun je mensen ontzettend blij maken.”

Hoe ben je bij Leergeld terechtgekomen?
“Ik was gemeenteraadslid voor de PvdA in Eindhoven en bezig met het armoedebeleid. Er kwam een subsidieaanvraag van Leergeld voorbij. Later ben ik door een van de bestuursleden gevraagd of ik bestuurslid wilde worden. Ik heb zelf kinderen en zag om me heen mensen die wel een steuntje in de rug konden gebruiken. In mijn ogen is Leergeld een noodzakelijke voorziening, je ziet dat het nodig is. De beslissing was dus snel gemaakt.”

Je werkt nu dertien jaar voor Leergeld. Wat heb je in die tijd geleerd?
“Toen ik bij Leergeld ging werken, was de eerste vraag die ik kreeg: ‘Kunnen we blijven bestaan?’ De pot was namelijk vrijwel leeg. Ik heb geleerd dat je dit werk moet doen vanuit sociale motieven. Je moet idealistisch zijn, maar ook enig zakelijk inzicht hebben. Je moet ervoor zorgen dat er én vrijwilligers én inkomsten zijn.”

“Ik ben ook nog meer gaan inzien dat de rijkdommen die je hebt, niet vanzelfsprekend zijn. Je kunt door allerlei omstandigheden over de rand vallen. Mensen hebben vaak een vooroordeel: als je arm bent, zul je wel iets verkeerd hebben gedaan. Dat is niet zo. Mijn boodschap is: Het kan echt iedereen overkomen. En voor kinderen geldt: het maakt wél uit in welk nest je geboren bent. De uitspraak dat iedereen in Nederland gelijke kansen heeft is niet waar.”

Wat heeft je geraakt in je tijd bij Leergeld?
“Ouders ontzeggen zich van alles om de schijn op te houden. Mensen zijn heel inventief om hun armoede te verbergen. Ze schamen zich voor hun situatie. Maar daardoor lijkt het ook of het probleem niet bestaat. Schoolleiders zeggen tegen mij: ‘Ik hoor nooit van ouders dat ze het schoolreisje niet kunnen betalen.’ Ouders komen daar niet mee. Dat moeten schoolleiders begrijpen. Zelfs de kinderen mogen er niet van weten. Ik heb ook huisbezoeken afgelegd – zo werkt Leergeld. Ik moest vaak ’s avonds laat komen, zodat de kinderen er niets van merkten. Je komt in situaties terecht waarvan je niet kon bedenken dat ze bestaan.”

“Wat me ook raakt, is dat kinderen óók de schijn ophouden. Klasgenoten van mijn kinderen zeiden dat ze met hun ouders op vakantie zijn geweest in Spanje. Terwijl ik weet dat hun ouders worden geholpen door Leergeld en nooit met hun kinderen in Spanje zijn geweest. Ik denk dan: wat doet dat met kinderen? Wat betekent dat later voor ze?”

Wat heeft je juist geïnspireerd?
“Met dat kleine beetje wat je als Leergeld kunt bieden, kun je mensen ontzettend blij maken. Ik ben in een gezin geweest waar de ouders een kind hadden met ADHD. Het zou zo fijn zijn als hun kind kon sporten, maar ze konden het niet betalen. Als je dan kunt aanbieden om de contributie te betalen, maak je mensen echt blij. Van een andere jongen die door Leergeld kon gaan voetballen, weet ik dat hij nu bij de betaalde jeugd van een grote club speelt. Ik vraag me af of hij weet dat Leergeld daar ooit een rol in heeft gespeeld. Niet dat hij dat hoeft te weten natuurlijk.”

“Een ander ding is: als bestuurder van Leergeld Nederland is het een van mijn belangrijkste taken om armoede te signaleren en aan te kaarten bij beleidsmakers. Dan zijn ze ook meer bereid om iets bij te dragen. Van armoede is lang gezegd dat het niet bestaat in Nederland. Nu de mensen werkloos worden die zeiden dat armoede niet bestond, wordt het onderwerp eindelijk bespreekbaar. En ook steeds meer gezien als een maatschappelijk probleem.”

Wat draagt je werk bij Leergeld bij aan je persoonlijke leven?
“Ik krijg er enorm veel energie van als ik dingen voor elkaar krijg. Ik draag dat ook weer over op mijn nu bijna volwassen kinderen. Zij brengen het issue nu zelf onder de aandacht en zeggen: ‘Het is niet normaal dat we dit allemaal hebben.’”

Wat hoop je nog te bereiken?
“Ik wil armoede onder de aandacht brengen bij jongere generaties. Zelf heb je het misschien goed, maar hoe zit het met een ander? Mijn nichtje van 14 heeft laatst een spreekbeurt over Leergeld gegeven. Haar vriendinnen wilden er alles van weten. Mijn eigen kinderen zeggen: ‘Mam, dit is een manier van leven geworden voor je.’ Volgens mij hebben ze daar gelijk in. Dit is mijn missie.”

Oog voor een ander: Stichting Solidaridad

Leven met Aandacht - dichtbij maar ook ver weg

De Zusters van Franciscanessen van Oirschot leven niet alleen in aandacht voor de mensen direct om hen heen, maar hebben ook sinds jaar en dag aandacht voor mensen aan de andere kant van de wereld. Al bijna twintig jaar zijn zij betrokken bij de bewoners van Guatemala, een prachtig en cultuurrijk land in Midden-Amerika. Het land heeft echter in haar recente geschiedenis ook te maken heeft gehad met een gewelddadig conflict. Het kampt nog altijd met een zwakke overheid en hoge mate van straffeloosheid. Veel inwoners leven onder de armoedegrens. Het leven is er moeilijk, er is nog altijd veel geweld en onderwijs en gezondheidszorg zijn er niet vanzelfsprekend. 

Vluchtelingen

Het interne gewapende conflict hield het land 36 jaar in haar greep. 200.000 mensen zijn omgebracht of spoorloos verdwenen. Tienduizenden mensen sloegen op de vlucht voor het geweld. Zij overleefden in de bergen en bossen van het land of kwamen terecht in Mexico. Toen in 1996 de vrede werd getekend begonnen vluchtelingen terug te keren naar hun geboortegronden. Daar troffen zij hun dorpen verwoest aan en hun gronden bezet door anderen. Het is in deze periode dat de Zusters Franciscanessen financiële steun gaan bieden waardoor Solidaridad teruggekeerde vluchtelingen kan helpen een nieuw bestaan op te bouwen. Dankzij de steun van de Zusters zijn honderden teruggekeerde vluchtelingen in staat geweest een beroep te leren, een huis te bouwen en naar school te gaan.

Onderwijs

Na deze eerste periode richtte de steun van de Zusters zich met name op onderwijs. Zij steunden een beurzenprogramma waardoor gemotiveerde leerlingen met een goed stel hersens toegang hadden tot de middelbare school en zelfs de universiteit. Tegelijkertijd investeerden de Zusters in het verbeteren van de kwaliteit van basisonderwijs, door scholen direct te steunen. Ook hier konden leerlingen die vanwege de schrijnende armoede dreigden te stoppen met school een beurs krijgen. In deze periode werd intensief samengewerkt met een congregatie in Guatemala.

Mensenrechten

Daarnaast steunden de Zusters het werk van een aantal lokale organisaties die zich inzetten voor het verbeteren van de mensenrechtensituatie in Guatemala, juist op plekken waar mensen eigenlijk nauwelijks toegang hadden tot het rechtssysteem. Dankzij hun bijdrage kon bijvoorbeeld een lokaal juridisch loket worden ondersteund, maar ook een organisatie die opkwam voor de belangen van kleine boeren. Er was ook steun voor nabestaanden en organisaties die zich inzetten om de waarheid over wat er is gebeurd tijdens het conflict boven tafel te krijgen. Zij krijgen vaak te maken met bedreigingen en tegenwerking, omdat er nog altijd veel mensen rondlopen in het land die de waarheid het liefst verborgen willen houden. In de loop der jaren hebben organisaties vele opgravingen gedaan waarbij honderden ‘verdwenen’ personen zijn geïdentificeerd en nu door hun familie waardig zijn begraven. Er zijn tentoonstellingen georganiseerd in kleine dorpen en steden met foto’s van vermoorde en verdwenen personen. Er is intensieve psychosociale begeleiding gegeven aan nabestaanden die moeten leven met een groot trauma en het schrijnende gemis van hun familieleden.

Santa Lucía Cotzumalguapa

Momenteel loopt de steun van de Zusters Franciscanessen van Oirschot via de organisatie Impunity Watch. Impunity Watch is voortgekomen uit Solidaridad en richt zich op het bestrijden van straffeloosheid in landen die recentelijk een gewelddadig conflict hebben doorgemaakt. Impunity Watch vindt het belangrijk om groepen als die van Santa Lucia te versterken en de groepen onderling te verbinden zodat de stem van slachtoffers en nabestaanden beter gehoord wordt op nationaal (en zelfs internationaal) niveau. De steun spitst zich toe op het versterken van een groep familieleden van verdwenen en vermoorde personen uit Santa Lucía Cotzumalguapa (http://www.impunitywatch.org/html/index.php?alineaID=89). In dit provinciestadje aan de zuidkust van Guatemala zijn tijdens het conflict tientallen personen spoorloos verdwenen. Hun familieleden bleven bang en eenzaam achter. De armoede waarin zij leefden werd nog dieper doordat het vaak de kostwinner was die verdween.

Het gebied, dat gekenmerkt wordt door grote suikerrietplantages, kende in de jaren zeventig en tachtig een sterke en goed georganiseerde arbeidersbeweging. De arbeiders waren telkens beter in staat zich te verzetten tegen de onmenselijke arbeidsomstandigheden en de extreem lage lonen. Dit zinde de grootgrondbezitters niet en vele leiders van de beweging verdwenen voor altijd. De kerk speelde een belangrijke rol in het verzet; één van de eerste slachtoffers was dan ook de Belgische priester van het stadje. Hij weigerde een mis op te voeren bij een grote plantage-eigenaar zolang die niet beter voor de arbeiders zou zorgen. Enkele dagen later werd hij voor de parochie doodgeschoten.   

Enkele jaren geleden is begonnen met het optekenen van de verhalen van de overlevenden van Santa Lucía. In een indrukwekkend boek vertellen de nabestaanden over de gebeurtenissen, de verdwijning, de angst en armoede, maar ook over de overtuigingen en het geloof van de personen die verdwenen. U kunt dat boek hier (http://biblio3.url.edu.gt/Libros/2013/pqsalipobre.pdf) inzien.

Bij de presentatie van het boek in Nederland waren twee nabestaanden aanwezig, Ester Bac Canu en Alicia Juárez. Van deze beide vrouwen is een ouder gekidnapt en verdwenen. Zij zagen hen nooit meer terug. Tijdens hun bezoek vertelden Ester en Alicia hun verhaal aan kranten en op de radio. Ze bezochten ook de congregatie in Oirschot om de Zusters Franciscanessen persoonlijk te vertellen wat hun steun heeft betekend voor de nabestaanden en hen te bedanken.

De groep heeft een organisatie gevormd die voornamelijk bestaat uit vrouwen. Het zijn de echtgenotes en dochters van de verdwenen personen. Steeds meer jongeren sluiten zich aan en spelen een actieve rol. De groep ontwikkelt nu eigen lesmateriaal over de gebeurtenissen, die in Guatemala nauwelijks bekend zijn, en deelt dit met leerlingen van middelbare scholen. 

De nabestaanden blijven de herinnering verder levend houden door schilderingen te maken over deze periode. Van deze schildering is ook een folder gemaakt, met teksten die uitleggen hoe belangrijk dit proces voor de nabestaanden. (http://www.impunitywatch.org/docs/ENGELSE_VERSIE_POSTER_MURAL_lowres.pdf).

De groep houdt ook publieke herdenkingsbijeenkomsten, onder andere voor de vermoorde Pater Walter en heeft een fototentoonstelling georganiseerd in het stadje. Foto’s van de verdwenen en vermoorde vrienden en familieleden vormden het middelpunt van die tentoonstelling. Zij bezoekt andere groepen in het land en vormen zo onderdeel van een groeiend netwerk van nabestaanden.

De nabestaanden en hun kinderen zullen blijven zoeken naar hun overleden geliefden. Terwijl gerechtigheid nog heel ver weg lijkt hopen zij vooralsnog in ieder geval hun geliefden terug te vinden om hen waardig te kunnen herbegraven. Zij blijven zich bovendien inzetten voor het levend houden van de herinnering aan deze verschrikkelijke periode, maar vooral ook voor waardigheid en erkenning voor de slachtoffers, voor hun overtuigingen en hun strijd voor een beter en rechtvaardiger Guatemala. De steun van de Zusters Franciscanessen is van essentieel belang om dit geluid te laten blijven klinken.  

Solidaridad

Pelgrimeren voor de jeugd

Pelgrimeren voor de jeugd

Bekijk hier de voorlichtingsfilm die de Pelgrimshoeve uit Vessem heeft gemaakt over pelgrimeren voor de jeugd. Deze tweedaagse tocht laat zien wat zingeving/bezinning doet met de hedendaagse jongeren. Tijdens deze pelgrimage hebben de jongeren uit het voortgezet onderwijs een bezoek gebracht aan de zusters Franciscanessen van Oirschot.

Meer informatie over pelgrimeren vindt u op de website van Pelgrimshoeve Kafarnaum.

 

 

Krachtbronnen tweede thema: Kracht van samen

Krachtbronnen tweede thema: Kracht van samen

14 januari 2015

In navolging van het thema "Eigen kracht" is nu ook het volgende bronnenboek met als thema "Kracht van samen" gepubliceerd.

Evenals zijn voorganger uit de serie Krachtbronnen kent ook Kracht van samen een lespakket met heel verschillende didactische werkvormen en educatief materiaal zoals Digibord, handleidingen en werkboekjes. De pilotscholen gaan met Kracht van Samen aan de slag.

Krachtbronnen derde thema: Kracht van de natuur

Krachtbronnen derde thema: Kracht van de natuur

3 september 2015

Aan het begin van het nieuwe schooljaar presenteert Oase Media / Think2Link haar nieuwe thema in de reeks van Krachtbronnen: Kracht van de natuur. Eerder werden Eigen kracht en Kracht van samen via de pilotscholen op de onderwijsmarkt gebracht.

Oase Media heeft de marktpositie van Krachtbronnen versterkt door hiervoor een zelfstandige stichting in het leven te roepen: Think2Link. Deze stichting kan verschillende partijen vragen om de ontwikkeling van dit lespakket voor Basisonderwijs te ondersteunen.

De ontwikkeling van Krachtbronnen wordt door de werkgroep Erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot actief ondersteund.

Didactische aanpak Leren met aandacht krijgt vorm

Didactische aanpak Leren met aandacht krijgt vorm

17 juni 2015

Met de visualisatie van haar concept in de vorm van een spiraal heeft de CEPM-projectgroep "Leren met aandacht" haar didactische aanpak geconcretiseerd en bespreekbaar gemaakt.

Het innovatieproject Leren met aandacht richt zich op bewustwording en groei van de professionele identiteit bij aanstaande leraren basisonderiwj. Jezelf leren kennen, weten waar je (in je beroep) voor staat en de wil om dat zelfbewust uit te dragen aan anderein is een persoonlijke innovatie die uiteindelijk zal leiden tot een groter maatschappelijk bewustzijn van de student zelf en wellicht ook maatschappelijke verandering.

De maandelijkse vergaderingen in Gouda, Zwolle, Helmond en Oirschot hebben de volgende resultaten opgeleverd:

  • een hecht samenwerkende projectgroep die innovatie gedegen aanpakt;
  • een kaderdocument met onderbouwing van het didactisch concept Leren met aandacht;
  • visualisatie van het concept in de vorm van een spiraal (van "waaruit" naar "waartoe"). De spiraal visualiseert de ontwikkeling van professionele identiteit van (toekomstige) leraren en de rol van de vijf levensvragen daarin;
  • een concept voor een digitaal platform voor professionele identiteitsontwikkeling (een website en een App).
Voorstelling: Franciscus jongleur van Assisi

Voorstelling: Franciscus jongleur van Assisi

14 juni 2015

"Het echte verhaal van de heilige Franciscus" werd op onnavolgbare wijze in de kapel van de Franciscanessen ten tonele gebracht door toneelspeler Jenne Decleir. Op de zevende Landelijke Open Kloosterdag werden de honderden bezoekers in Oirschot getracteerd op het briljant uitgevoerde theaterstuk "Franciscus, jongleur van Assisi" van de Italiaanse scenarioschrijver en Nobelprijs winnaar Dario Fo.

Met momenten van ontroering en ook van volle lach werd het gedachtengoed van de Franciscanessen voor het voetlicht gebracht op initiatief van de werkgroep Erfgoed. Van deze gelegenheid maakte de werkgroep ook gebruik om hun resultaten te presenteren:

  • contacten met educatieve uitgeverijen hebben geleid tot de uitgave van het lespakket Krachtbronnen voor het Basisonderwijs en;
  • contacten met Pedagogische Hogeschool De Kempel hebben geleid tot een partnerschap in het Expertisecentrum Persoonlijk Meesterschap. In de komende jaren wordt in samenwerking met andere hogescholen een App ontwikkeld waarmee studenten hun persoonlijke beroepsidentiteit gaan ontwikkelen.
CEPM-Workshop levensvragen succesvol

CEPM-Workshop levensvragen succesvol

12 februari 2015

De workshop "Hoe kunnen Franciscaanse levensvragen u versterken?" werd goed bezocht en was een daverend succes. De workshop werd gehouden in het kader van het jaarlijkse CEPM-congres in Antropia te Driebergen. Pesoonlijk Meesterschap werd voor de meer dan tweehonderd bezoekers breed geagendeerd in het onderwijs.

De workshop "Hoe kunnen Franciscaanse levensvragen u versterken?" was een kennismaking met het project Leren met aandacht en een pressure cooker-sessie op het gebied van persoonlijke ambitie. Voor de werkgroep Erfgoed was deze workshop een belangrijke test om in de praktijk te zien wat de aanpak met de vijf Franciscaanse levensvragen voor het onderwijs te bieden heeft.

Met tevredenheid kan de werkgroep Erfgoed constateren dat de Franciscaanse levensvragen nog springlevend zijn en mensen in deze tijd met genoegen aanzetten tot denken. En dat deze vragen de aanleiding kunnen vormen om het niet bij denken te laten maar ook echt iets te ondernemen.

Wat de deelnemers van de workshop teruggaven was o.a.:

  • dat zij het vertrouwen kregen dat je elke dag aan kunt grijpen om opnieuw focus te brengen in je werk. Waarbij de levensvragen (als moreel kompas) helpen;
  • dat je jezelf ontwikkelen en onderwijs ontwikkelen in dialoog met je doelgroep(en) moet doen;
  • dat ze graag hun eigen weg willen (durven) gaan maar ze niet weten hoe je dat zou moeten doen.
Leren met aandacht van start

Leren met aandacht van start

4 december 2014

Maar liefst drie pedagogische Hogescholen zijn betrokken bij de ontwikkeling van een integraal schoolpakket. In twee jaar tijd gaan zij samen als innovatieproject van het Expertisecentrum Persoonlijk Meesterschap (CEPM) aan de slag om hun ideeën te verbinden aan het concept "Leren met aandacht" van de werkgroep Erfgoed.

Onder bezielende leiding van Frans van der Maden (Pedagogische Hogeschool De Kempel, Helmond) gingen Marloes Hoencamp (Driestar educatief, Gouda), Tamme Spoelstra (VIAA - Gereformeerde Hogeschool Zwolle), Marie-Louise Luybregts (congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot) en Pieter-Marijn van der Velden (Het Inventief, Tilburg) enthousiast aan de slag. Vóór de zomervakantie willen zij een helder didactisch onderwijsmodel ontwikkelen met een gedegen basis. Ná de zomervakantie moet dit model zijn uitgewerkt en in de praktijk zijn vruchten afwerpen.

Partnerschap CEPM en congregatie

Partnerschap CEPM en congregatie

21 mei 2014

In het licht van de op handen zijnde partnerschap is op 21 mei jl. de intentieverklaring partnerschap Landelijk Expertisecentrum Persoonlijk Meesterschap (CEPM) getekend door de congregatie in het kader van De weg van Franciscus.

De partnerschapsovereenkomst omschrijft de rollen die de congregatie wil vervullen ten aanzien van CEPM en heeft betrekking op strategie, innovatie van het onderwijs en het ambassadeurschap. De congregatie wil deze rollen voor de duur van twee jaren vastleggen en de congregatie verbindt zich tot de inbreng van de ontwikkeling van het Integraal Schoolpakket.

Integraal Schoolpakket als inbreng

De interesse van CEPM betreft het morele kompas wat de congregatie als geestelijk erfgoed wil nalaten. Het Integraal Schoolpakket, wat gebaseerd is op de levensvragen van de Zusters Franciscanessen, geeft vorm aan het onderwijs-streven naar emancipatie: onderwijs wat bij wil dragen aan volwassen worden en daarbij aan een volwassen relatie aangaan met de wereld. Het schoolpakket besteedt aandacht aan de weg, aan het leren zelf en activeert een lerende gemeenschap.

Projectomschrijving Leren met aandacht

Taeke van den Akker, voorzitter dagelijks bestuur CEPM én voorzitter Raad van Bestuur van De Kempel, stelt voor om het Integraal Schoolpakket de naam ‘Leren met aandacht’ mee te geven omdat het over ‘onderwijzen met aandacht’ gaat, in navolging van ‘Leven met aandacht’.

  • De beide onderdelen ‘bewustwording’ en ‘groei’ vormen samen een universeel identiteitsontwikkelingspakket. Deze besteden aandacht aan ‘de weg’. Leren met aandacht wordt zo een onderdeel van het ecosysteem van CEPM. Het onderdeel ‘programma’s’ of ‘inspiratie’ is grondslag specifiek en kan op verschillende manieren worden benaderd en ingevuld.
  • Het pakket is herkenbaar in concrete activiteiten. Deze activiteiten zijn de motor achter de identiteitsontwikkeling en zijn direct verbonden aan de levensvragen.
  • Het pakket is een instrument voor dialoog en daarmee dynamisch. Het geeft blijvend voeding aan de identiteitsontwikkeling van personen / docenten, (vak)groepen, leerjaren en/of scholen. Het pakket kan voor studenten worden ingezet maar ook voor zittende docenten en zelfs buiten het onderwijs (om te beginnen in Jeugdzorg).

 

Krachtbronnen welkom op scholen

Krachtbronnen welkom op scholen

14 mei 2014

Het lespakket Krachtbronnen is met groot enthousiasme in de praktijk uitgeprobeerd. Maar liefst 17 groepsleerkrachten en 9 GVO/HVO vakleerkrachten voerden de pilot uit in groep 7 en 8 van het Basisonderwijs. Hun oordeel is eensluidend positief: het rapportcijfer voor Krachtbronnen is een 8,4!

De leerkrachten werkten met het thema "Eigen kracht" en hadden een scala van didactische middelen ter beschikking:

  • presentaties en opdrachten via het Digibord;
  • een werkboekje waarin de leerlingen hun opdrachten uit konden voeren;
  • handleidingen voor de leerkrachten met activiteitenschema's en instructiefilms en;
  • een fraai uitgegeven bronnenboekje.

De leerkrachten hadden een positief oordeel. O.a.:

  • de lessen zijn heel makkelijk voor te bereiden;
  • het aanbod aan activiteiten is heel gevarieerd;
  • je kunt als leerkracht zelf je accenten leggen: burgerschap, levensbeschouwing, sociaal emotionele ontwikkeling;
  • de lessen maken indruk op leerlingen en zijn langere tijd onderwerp van gesprek;
  • de leerlingen vinden dit leuk en uitdagend, het spreekt op meerdere leerlingen op meerdere manieren aan;
  • er is veel interactie in de groep;
  • je leert je leerlingen nog eens (veel beter) kennen ...

Oase Media, de uitgever van Krachtbronnen is door deze positieve feedback gesterkt en gaat de voorgenomen thema's ontwikkelen met een uitvoerend Ontwikkelteam en een ondersteunend Expertteam.

De werkgroep Erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot ondersteund de ontwikkeling van Krachtbronnen actief.

De Kempel gaat aan de slag met levensvragen

De Kempel gaat aan de slag met levensvragen

15 januari 2014

Met een hartverwarmende presentatie liet pedagogische Hogeschool De Kempel aan de werkgroep Erfgoed zien dat zij niet alleen diep onder de indruk zijn van het erfgoed van de Franciscanessen maar dat zij graag met de vijf levensvragen haar curriculum willen herordenen en ontwikkelen.

Spanningen_en_Dilemmas.jpg

Nikki Wessels, Karel Koolen en Marcel Lemmen, docenten van De Kempel, lieten de werkgroep Erfgoed zien wáár de vijf levensvragen ter herkennen zijn in het curriculum van hun Hogeschool. Daarmee erkent de school dat de levensvragen de basis vormen voor het onderwijsprogramma en hoe het erfgoed van de Franciscanessen dit programma kan versterken. Met groot enthousiasme gaven deze docenten er blijk van onmiddelijk aan de slag te willen gaan met De weg van Franciscus als pad wat alle studenten gaan bewandelen om hun professionele identiteit te ontwikkelen.

De Kempel neemt deze identiteitsontwikkeling heel serieus en heeft zich verbonden aan het Expertisecentrum Persoonlijk Meesterschap (CEPM). Dit expertisecentrum is door de regering in het leven geroepen om innovatieprojecten in het onderwijs te realiseren.

De_weg_van_Franciscus_in_de_Kempel.jpg

Krachtbronnen van start

Krachtbronnen van start

10 januari 2014

Met een klinkende presentatie aan groepsleerkrachten en vakleerkrachten GVO/HVO is de pilotfase van Krachtbronnen van start gegaan. In het gebouw van educatieve uitgeverij ThiemeMeulenhoff konden leerkrachten van het Basisonderwijs kennis maken met het complete materiaal voor het Thema "Eigen kracht" uit de voorgenomen themaserie Krachtbronnen.

  • "Kinderen die positief in het leven staan, die weten wat ze willen; kinderen die zich goed kunnen bewegen in onze multiculturele samenleving, die mensen met een andere achtergrond begrijpen en accepteren; kinderen die weten hoe ze actief kunnen bijdragen aan de samenleving en hun verantwoordelijkheid nemen. Zulke kinderen wil je als school graag afleveren."

Met deze mooie woorden werd Krachtbronnen gelanceerd en werden de leerkrachten wegwijs gemaakt in het rijke arsenaal didactische materialen en lesactiviteiten. De pilot wordt in de komende maanden door Oase Media op de voet gevolgd met instructies en evalutaties ter plekke. Over drie maanden wordt tijdens een tweede bijeenkomst van alle leerkrachten deze pilot geëvalueerd.

De werkgroep Erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot ondersteund de ontwikkeling van Krachtbronnen actief.

De Kempel hervindt haar roots

De Kempel hervindt haar roots

1 november 2013

Leerkrachten en bestuurders van Pedagogische Hogeschool De Kempel gingen afgelopen maanden terug naar hun wortels: het  klooster van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot. De school herkent in het geestelijk erfgoed en in het bijzonder in de vijf levensvragen de achtergronden van haar opvoedkundige werkvormen.

"Een aantal jaarlijks terugkerende schoolactiviteiten vonden we altijd al heel bijzonder en tekenend voor onze school, maar het waarom ervan waren we in de loop van de jaren kwijt geraakt. Na een hernieuwde kennismaking met dit erfgoed zien we hoe waardevol dit is en willen we er weer bewust en expliciet mee aan de slag.", aldus Marcel Lemmen en Karel Koolen. De Kempel is sinds zij het contact met de congregatie hebben hervonden actief met het erfgoed in haar curriculum bezig. Daar heeft zij ook het Expertisecentrum Persoonlijk Meesterschap (CEPM) bij betrokken.

Docenten en bestuurders brachten al enkele keren een bezoek aan het klooster waarbij ze in het museum de roots van hun school, o.a. letterlijk in de vorm van een bannier, hervonden.

Bezoek Kempel Kapel_bijgesneden.JPG

Versterking basisonderwijs: Krachtbronnen!

Versterking basisonderwijs: Krachtbronnen!

9 oktober 2013

Na een uitgebreide kennismaking met zowel educatieve uitgeverij ThiemeMeulenhoff en Oase media heeft de werkgroep Erfgoed besloten de ontwikkeling van het Basisschoollespakket Krachtbronnen actief te ondersteunen. De visie van Krachtbronnen vertoont opmerkelijk veel overeenkomsten met de geestelijk erfgoed van de Franciscanessen. Oase Media heeft op eigen initiatief een flexibele geïntegreerde leermethode ontwikkeld voor burgerschap, levensbeschouwing en sociaal emotionele ontwikkeling. Dit lespakket Krachtbronnen is geschikt voor leerlingen van groep 7 en 8 van zowel openbare, protestants-christelijke, katholieke en samenwerkingsscholen.

Krachtbronnen is een project waarin kinderen zich bewust worden van hun eigen waarden en waarin ze een eigen kijk op het leven ontwikkelen. Ze leren hoe ze het beste met andere mensen kunnen omgaan en wat het betekent om samen in één land te leven. Daarbij putten ze uit de bronnen, die ieder mens voor deze doelen ter beschikking staan: verhalen, gedichten, wijsheden en citaten. Verschillende van deze bronnen worden in een bronnenboekje bijeengebracht met prachtige sprekende foto's. Een bronnenboekje waarvan elke bladzijde stof geeft tot nadenken en een aanleiding is om van gedachten te wisselen. Krachtbronnen heeft ieder mens nodig. Jong of oud, zwart of blank, gelovig of niet.

 

Erfgoed gepresenteerd op Congregatiemiddag

Erfgoed gepresenteerd op Congregatiemiddag

8 april 2013

"Zit de werkgroep Erfgoed op de juiste weg?" was de vraag die de Zusters Franciscanessen moesten beantwoorden. Tijdens de tweejaarlijkse Congregatiemiddag werd deze vraag voorgelegd aan de hand van een presentatie van de resultaten van de werkgroep.

Marie-Louise Luybregts, Guido Castagna en Pieter-Marijn van der Velden presenteerden vanuit de werkgroep Erfgoed aan de hand van de huisstijl De weg van Franciscus, de vijf levensvragen, de website en het boek Leven met aandacht de resultaten, ideeën en plannen van de werkgroep. Dit werd met enthousiasme ontvangen en in overleg met de Zusters kreeg de werkgroep groen licht voor het ontwikkelen van alle plannen.

Deze middag had één van de levensvragen als thema: "Zou jij met minder kunnen?". Speciaal in dat kader waren twee organisaties uitgenodigd om te laten zien hoe zij het erfgoed van de Franciscanessen in de praktijk brengen:

  • Frans van Rosendaal en Jan van Loenhout vertelden over de Voedselbank Best en Oirschot (zie verder Nieuws "Heb jij oog voor een ander?");
  • Gaby van den Biggelaar vertelde over Leergeld, een organisatie die inmiddels meer dan tachtig lokale organisaties in Nederland onder haar hoede heeft. (zie verder Nieuws bij "Heb jij oog voor een ander?")
Verhalen van de Zusters opgetekend

Verhalen van de Zusters opgetekend

5 november 2012

Als vervolg op het succes van het boek "Leven met aandacht" zijn de verhalen van meerdere Zusters Franciscanessen opgetekend.

Deze verhalen zijn niet alleen een illustratie bij de informatie op de website over het leven van de Zusters maar dienen ook als inspiratiebron voor mensen die via "De weg van Franciscus" aan de slag gaan met het geestelijk erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot.

Op de website staan verhalen en prachtige foto's van:

  • Zuster Angelica
  • Zuster Clementine
  • Zuster Irmentrudis
  • Zuster Odulpha
  • Zuster Marceline
  • Zuster Eugenie
Open dag laat erfgoed zien

Open dag laat erfgoed zien

24 juni 2012

Honderden genodigden waren getuige van de overhandiging van het eerste exemplaar van het boek "Leven met aandacht" door Zuster Marceline van de Ven aan drs. Eugène Bernard, voorzitter van de Raad van Bestuur van OMO, in de kapel van het klooster Nazareth in Oirschot. Met trots toonden de Zusters Franciscanessen hun klooster aan bezoekers tijdens de vijfde Landelijke Open Kloosterdag die georganiseerd werd door de KNR (Konferentie Nederlandse Religieuzen).

De Landelijke Open Kloosterdag was door de werkgroep Erfgoed aangegrepen om hun eerste resultaten te presenteren. Deze bestonden uit een presentatiewand in de nieuwe huisstijl, prentbriefkaarten van jongeren, een website specifiek over het erfgoed en het boek "Leven met aandacht". Met deze presentatie verwacht de werkgroep feedback te krijgen op haar ideeën en plannen. En zeker ook mensen te enthousiasmeren om hier in de toekomst, al dan niet samen met de werkgroep, iets mee te gaan doen.

Erfgoed gepubliceerd in boek

Erfgoed gepubliceerd in boek

22 juni 2012

De levensvragen van de Franciscanessen zijn verwerkt tot het boek "Leven met aandacht". Dit boek dient als een kennismaking met het erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot en biedt waardevolle kennis waarmee maatschappelijke organisaties zich kunnen verrijken.

Het boek ‘Leven met Aandacht’ geeft een verhelderende kijk in het leven van de zusters. De zusters vertellen zelf waarom ze toetraden en waarom Franciscus van Assisi hen zo inspireerde. De vijf thema’s waar de Franciscanessen van Oirschot zich bijna vierhonderd jaar mee bezig hebben gehouden, blijken nog verrassend actueel. Zo onderzochten ze wat het betekent om arm te zijn, wat je kunt betekenen voor een ander en hoe je aandacht kunt geven aan jezelf. De levenservaringen die ze opdeden, zijn nu verzameld in het boek ‘Leven met Aandacht’. Met het boek zetten de zusters een eerste stap om hun geestelijk erfgoed op een toegankelijke manier over te dragen aan de samenleving, nu de congregatie steeds kleiner wordt.

Dit boek is te bestellen.

Erfgoed is succes in de klas

Erfgoed is succes in de klas

8 juni 2012

Brugklasleerlingen van het Pius X-College in Bladel zijn actief aan de slag gegaan met de Franciscaanse levensvraag "Zou jij met minder kunnen". Met groot enthousiasme wezen ze individueel allerlei zaken aan die ze "met gemak" in hun leven konden missen en de leerlingen bespraken klassikaal hoe ze dachten daarmee anderen nog een plezier te kunnen doen.

De conclusies van de leerlingen zijn verzameld en uitgebracht op prentbriefkaarten. Zo wordt het erfgoed van de Franciscanessen gedeeld onder jongeren in hun eigen bewoordingen. De werkgroep Erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot heeft met deze eerste stap naar buiten gepolst of haar nalatenschap actueel en wenselijk is. Blijkens de reacties van deze leerlingen hoeft daar geen moment aan getwijfeld te worden.

Enkele uitspraken:

  • "Als je minder hebt word je ook minder egoïstisch."
  • "Als je minder hebt ben je blijer met de kleine dingen in het leven."
  • "Het kan ook fijner zijn als je minder hebt. Ik heb van mijn ouders geleerd dat je pas rijk bent als je gelukig bent. En dat is met mijn familie."
  • "Als je minder hebt kan fijner zijn. Anders denk je alleen maar aan jezelf."
Erfgoed zichtbaar maken

Erfgoed zichtbaar maken

7 mei 2012

Met een herkenbaar logo en een bijbehorende eenvoudige maar krachtige huisstijl wordt "De weg van Franciscus" voortaan zichtbaar uitgedragen.

Deze naam is gegeven aan het geestelijk erfgoed van de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot door de werkgroep Erfgoed van de congregatie. Deze werkgroep heeft als taak om het immaterieel erfgoed in kaart te brengen. Het logo is een herkennigsbaken voor het moreel kompas wat de Zusters nalaten aan de maatschappij. Als het gedachtengoed van De weg van Franciscus door partijen wordt ingezet moet het logo dit markeren.

Erfgoed in kaart gebracht

Erfgoed in kaart gebracht

3 april 2012

Het gedachtengoed van de Franciscanessen is onder woorden gebracht met vijf levensvragen. De congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot wil haar nalatenschap indringend onder de aandacht brengen vanuit haar overtuiging dat dit in de toekomst mensen blijvend zal aanspreken.

In opdracht van het Kapittel heeft de werkgroep Erfgoed het geestelijk erfgoed van de Franciscanessen in kaart gebracht. Vanuit een Verhalen project lukte het de werkgroep om, onder leiding van strategisch communicatiebureau Het Inventief, om vijf Franciscaanse levensvragen te formuleren die richtinggevend zijn geweest in de eeuwenlange historie van de congregatie.

De vijf levensvragen zijn:

  • Durf jij je eigen weg te gaan?
    Durf jij afwijkende keuzes te maken en deze ook kenbaar te maken?
  • Zou je met minder kunnen?
    Waar kun je zonder en wat betekent dat voor jou en voor anderen?
  • Durf je te luisteren naar jezelf?
    Laat je je leiden tot wat je werkelijk motiveert en drijft?
  • Heb je respect voor de natuur?
    Wat kun je zelf bijdragen aan een mooie en gezonde wereld?
  • Heb je oog voor een ander?
    Reageer je op mensen in nood?
Heb jij respect voor de natuur?

Leven met aandacht

Vijf Franciscaanse levensvragen zijn richtinggevend geweest voor de congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot. Deze levensvragen zijn verwerkt tot het boek ‘Leven met aandacht’. Dit boek dient als een kennismaking met het erfgoed van de congregatie en biedt waardevolle kennis waarmee maatschappelijke ­organisaties zich kunnen verrijken. 

Zou je met minder kunnen?
Zusters Franciscanessen

Zusters Franciscanessen

De Zusters Franciscanessen van Oirschot hebben zich vierhonderd jaar bezig gehouden met grote vragen als: zou ik met minder kunnen? En: wat kan ik betekenen voor een ander? Hier vertellen de zusters wie ze zijn en wat ze mee willen geven aan toekomstige generaties: leef met aandacht.

Durf jij te luisteren naar jezelf?
Geestelijk erfgoed

Geestelijk erfgoed

De congregatie Zusters Franciscanessen van Oirschot kent een lange historie vanaf 1623 en heeft een veelomvattend erfgoed opgebouwd. De werkgroep Erfgoed voert de regie over de nalatenschap van het immaterieel erfgoed en formuleerde vijf Franciscaanse levensvragen. Via deze werkgroep willen de zusters hun vijf levensvragen als moreel kompas aan de maatschappij bieden. Daarom verbinden zij hun levensvragen aan actuele maatschappelijke issues.

Heb je oog voor een ander?